شناسنامه کتابشناختی اثر
خلاصة الایجاز فی المتعة
xulāṣat-ul ījāz fī-l mut‘a
8
نسخه ثبتشده
قرن 11 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/25995
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #25995
پدیدآور / مؤلف:
محقق کرکی، علی بن حسین
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 13، ص 830
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
اثر مرتبط / وابسته به:
خلاصة الایجاز فی المتعة = المتعة؛ مفید، محمد بن محمد (336-413)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شیخ مفید رسالههای متعددی درباره متعه نوشته که متأسفانه هیچ یک از آنها به دست ما نرسیده است. نجاشی سه رساله در متعه از نوشتههای شیخ مفید را نام برده است: 1. کتاب النقص علی ابی عبدالله البصری کتابه فی المتعة؛ 2. کتاب الموجز فی المتعة؛ 3. کتاب مختصر المتعة. «خلاصة الایجاز فی المتعة» تلخیص از «الموجز فی المتعة» شیخ مفید است که در برخی از نسخهها تألیف آن به محقق کرکی نسبت داده شده است. گرچه در منابعی دیگر همچون ریاض العلماء (ج 5 ص 188) و تعلیقه افندی بر امل الآمل (ص 79) خلاصة الایجاز را از شهید اول دانستهاند. این رساله شامل سه «باب» دارای فصول و یک «خاتمه» است: 1. مشروعیتها؛ 2. فضلها؛ 3. کیفیتها و احکامها؛ الخاتمه: فی اشیاء متفرقه (الحالات التی تکره المتعة فیها). (حافظیان)
مؤلف در دیباچه اظهار نموده که در این رساله بر کتاب «خلاصة الایجاز فی المتعة» تألیف شیخ مفید زیاداتی افزوده است.
آغاز اثر
« بسمله. أما بعد حمدالله الذی متعنا بإنعامه و حبانا بجزیل إکرامه و صلاته علی سیدنا محمد هادینا الی شرائع أحکامه و علی آله الکاشفین عن حلاله و حرامه، فهذه الاوراق خلاصة الایجاز فی المتعة لشیخنا ... مع زیادات یسیرة اقتضاها الحال ... الباب الأول فی مروعیتها نکاح المتعة هو نکاح الی أجل مسمی بعوض معلوم »
انجام اثر
« ولیس فی هذه الأحاديث الا و هناک مرتبة تدل علی المطلوب فلا حجة فیها للطاعن. والحمدالله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و سلم تسلیما کثیرا کثیرا. »
سوابق و چاپهای اثر
این رساله یکبار ضمن مصنفات شیخ مفید به چاپ رسیده و بار دیگر در سلسله آثار محقق کرکی چاپ شده است.
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
حیاة المحقق الکرکی و آثاره 449/2-453 و 139/5-200
خلاصة الایجاز فی المتعة، چاپ شده در سلسله مؤلفات الشیخ المفید، ج 6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● خلاصة الایجاز فی المتعة / فقه / عربی
xulāṣat-ul ījāz fī-l mut‘a
محقق کرکی، علی بن حسین، 890 - 940 قمری
mohaqqeq-e karakī, ‘alī ebn-e hoseyn (1486 - 1534)
وابسته به: خلاصة الایجاز فی المتعة = المتعة؛ مفید، محمد بن محمد (336-413)
شیخ مفید رسالههای متعددی درباره متعه نوشته که متأسفانه هیچ یک از آنها به دست ما نرسیده است. نجاشی سه رساله در متعه از نوشتههای شیخ مفید را نام برده است: 1. کتاب النقص علی ابی عبدالله البصری کتابه فی المتعة؛ 2. کتاب الموجز فی المتعة؛ 3. کتاب مختصر المتعة. «خلاصة الایجاز فی المتعة» تلخیص از «الموجز فی المتعة» شیخ مفید است که در برخی از نسخهها تألیف آن به محقق کرکی نسبت داده شده است. گرچه در منابعی دیگر همچون ریاض العلماء (ج 5 ص 188) و تعلیقه افندی بر امل الآمل (ص 79) خلاصة الایجاز را از شهید اول دانستهاند. این رساله شامل سه «باب» دارای فصول و یک «خاتمه» است: 1. مشروعیتها؛ 2. فضلها؛ 3. کیفیتها و احکامها؛ الخاتمه: فی اشیاء متفرقه (الحالات التی تکره المتعة فیها). (حافظیان)
مؤلف در دیباچه اظهار نموده که در این رساله بر کتاب «خلاصة الایجاز فی المتعة» تألیف شیخ مفید زیاداتی افزوده است.
آغاز: بسمله. أما بعد حمدالله الذی متعنا بإنعامه و حبانا بجزیل إکرامه و صلاته علی سیدنا محمد هادینا الی شرائع أحکامه و علی آله الکاشفین عن حلاله و حرامه، فهذه الاوراق خلاصة الایجاز فی المتعة لشیخنا ... مع زیادات یسیرة اقتضاها الحال ... الباب الأول فی مروعیتها نکاح المتعة هو نکاح الی أجل مسمی بعوض معلوم
انجام: ولیس فی هذه الأحاديث الا و هناک مرتبة تدل علی المطلوب فلا حجة فیها للطاعن. والحمدالله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و سلم تسلیما کثیرا کثیرا.
چاپ: این رساله یکبار ضمن مصنفات شیخ مفید به چاپ رسیده و بار دیگر در سلسله آثار محقق کرکی چاپ شده است.
[حیاة المحقق الکرکی و آثاره 449/2-453 و 139/5-200؛ خلاصة الایجاز فی المتعة، چاپ شده در سلسله مؤلفات الشیخ المفید، ج 6]
نسخههای خطی این اثر
8 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
امام صادق
قزوین
|
922/8 | بیکاتب | قرن 10 | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرکز احیاء
قم
|
1238/2 | بیکاتب | قرن 10 | نسخ | 55 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
3212/2 و 1846 عکسی | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 4 |
دانشگاه
تهران
|
2888/4 | بیکاتب | 1020ق | نسخ | 29 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
1130/4 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 6 |
مرعشی
قم
|
10442/3 | بیکاتب | 1039ق | نسخ | 15 | شناسنامه ← |
| 7 |
گلپایگانی
قم
|
6378-32/78 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 28 | شناسنامه ← |
| 8 |
مرعشی
قم
|
1370/2 عکسی | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 28 | شناسنامه ← |