نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تنبیهات المنجمین

tanbīhāt-ol monajjemīn
107 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/17629
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #17629
تاریخ و سده تألیف: 1024 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 282 تا 288
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: هیئت
اهدا / به درخواست: شاه عباس اول(995-1037ق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب مفصلی است در نجوم دریک «مقدمه» و شش «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در شرایط استخراج احکام؛ باب 1. احکام قرانات کواکب، در شش فصل؛ 2. احکام نظرات کواکب هفتگانه، در هفت فصل؛ 3. احکام تحویلات کواکب در بروج دوازده گانه، در نه فصل؛ 4. رجعت و استقامت و ظهور و خفاء و تشریق و تغریب کواکب متحیره، در سه فصل؛ 5. احکام شرف و هبوط کواکب، در سه فصل؛ 6. احکام اشیاء متفرقه، در پنج فصل: سهم الحوادث، طلوع شعرای یمانی احکام آثار، احکام هاله و قوس و قزح و آثاری که از دخان متکون می‌شود، احکام و آثار ذوات الاذناب، تجارب متقدمین و متاخرین، زجریات و تفألات؛ خاتمه در ذکر اسامی قدمای این فن. گنابادی در این کتاب از جمعی از منجمان مانند محمد بن نجیب الدین طوسی، محیی الدین اناری، تاج الدین اکرم و ابومعشر و جز اینان یاد می‌کند و در خاتمه فهرست اسامی آنان «که این کتاب از اقوال ایشان تألیف یافته» می‌آورد و از آن جمله است: مؤلف کتاب ما راهی هندوان، عبدوسی، ابومسلم نقاش، ابراهیم حاسب مکی و بستهام هندی، تاج الدین اکرم نخجوانی صاحب کتاب ما لابد منه، حکیم شهمردان رازی صاحب روضة المنجمین و احمد بن محمد ملقب به اختیار. ترجمه ترکی آن نیز گزارش شده است.
آغاز اثر
« بسمله. سپاس و ستایش مالک الملکی را که به نظر شفقت و مرحمت سیاحان عالم خاک را ... اما بعد چنین گوید ذره احقر وبنده کمتر اعنی ابن محمد قاسم منجم مظفر که چون همیشه خاطر فیض مآثر »
انجام اثر
« خاتمه درذکر اسامی قدمای محدثین این قسمت که این کتا ب از اقوال ایشان تألیف یافته ... مولانا محقق عبدالعلی بیرجندی سید محمد لاهیجی احمد بن محمد الملقب بالاختیار. تمت الاخبار الکتاب »
سوابق و چاپ‌های اثر
ایران، بی ناشر، خشتی، 301+2ص؛ ایران، سنگی، 1284، خشتی، 301+2ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 452/4 و252/4 نسخه‌های منزوی 275/1 مشار فارسی 1433/1 فهرستواره منزوی 2893/4 و 276 مکتبة امیرالمؤمنین 163/1 دنا 342/3 (102 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● تنبیهات المنجمین / هیئت / فارسی tanbīhāt-ol monajjemīn گنابادی، مظفر بن محمد قاسم، 970؟ - 1031 ؟ قمری gonābādī, mozaffar ebn-e mohammad qāsem (1563 - 1622) اهدا به: شاه عباس اول(995-1037ق) تاریخ تألیف: 1024ق کتاب مفصلی است در نجوم دریک «مقدمه» و شش «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در شرایط استخراج احکام؛ باب 1. احکام قرانات کواکب، در شش فصل؛ 2. احکام نظرات کواکب هفتگانه، در هفت فصل؛ 3. احکام تحویلات کواکب در بروج دوازده گانه، در نه فصل؛ 4. رجعت و استقامت و ظهور و خفاء و تشریق و تغریب کواکب متحیره، در سه فصل؛ 5. احکام شرف و هبوط کواکب، در سه فصل؛ 6. احکام اشیاء متفرقه، در پنج فصل: سهم الحوادث، طلوع شعرای یمانی احکام آثار، احکام هاله و قوس و قزح و آثاری که از دخان متکون می‌شود، احکام و آثار ذوات الاذناب، تجارب متقدمین و متاخرین، زجریات و تفألات؛ خاتمه در ذکر اسامی قدمای این فن. گنابادی در این کتاب از جمعی از منجمان مانند محمد بن نجیب الدین طوسی، محیی الدین اناری، تاج الدین اکرم و ابومعشر و جز اینان یاد می‌کند و در خاتمه فهرست اسامی آنان «که این کتاب از اقوال ایشان تألیف یافته» می‌آورد و از آن جمله است: مؤلف کتاب ما راهی هندوان، عبدوسی، ابومسلم نقاش، ابراهیم حاسب مکی و بستهام هندی، تاج الدین اکرم نخجوانی صاحب کتاب ما لابد منه، حکیم شهمردان رازی صاحب روضة المنجمین و احمد بن محمد ملقب به اختیار. ترجمه ترکی آن نیز گزارش شده است. آغاز: بسمله. سپاس و ستایش مالک الملکی را که به نظر شفقت و مرحمت سیاحان عالم خاک را ... اما بعد چنین گوید ذره احقر وبنده کمتر اعنی ابن محمد قاسم منجم مظفر که چون همیشه خاطر فیض مآثر انجام: خاتمه درذکر اسامی قدمای محدثین این قسمت که این کتا ب از اقوال ایشان تألیف یافته ... مولانا محقق عبدالعلی بیرجندی سید محمد لاهیجی احمد بن محمد الملقب بالاختیار. تمت الاخبار الکتاب چاپ: ایران، بی ناشر، خشتی، 301+2ص؛ ایران، سنگی، 1284، خشتی، 301+2ص [الذریعة 452/4 و252/4؛ نسخه‌های منزوی 275/1؛ مشار فارسی 1433/1؛ فهرستواره منزوی 2893/4 و 276؛ مکتبة امیرالمؤمنین 163/1؛ دنا 342/3 (102 نسخه)]

نسخه‌های خطی این اثر

107 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
61
دائرة المعارف
تهران
337/3-عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
62
میبدی
مشهد
266 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 250 شناسنامه ←
63
دائرة المعارف
تهران
423/4-عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
64
مفتاح
تهران
413 بی‌کاتب قرن 12 و 13 نسخ - شناسنامه ←
65
گوهرشاد
مشهد
587 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 77 شناسنامه ←
66
ملی
تبریز
3390ر2 مهر علی 1199ق شکسته نستعلیق 130 شناسنامه ←
67
امام جمعه، محمد حسن
گلپایگان
30 محمد حسین بن محمد علی 7 صفر 1196ق، جهت آقا عبدالکریم نستعلیق 161 شناسنامه ←
68
مولوی
مشهد
101 نامشخص - - - شناسنامه ←
69
مجلس
تهران
577/1 بی‌کاتب 20 محرم 1195ق نستعلیق 204 شناسنامه ←
70
الهیات
مشهد
101 ابراهیم دوشنبه 22 شعبان 1192ق نستعلیق 215 شناسنامه ←
71
ملی
تهران
2905 عبدالله دربندی 1187ق نستعلیق، شکسته 128 شناسنامه ←
72
گلپایگانی
قم
4273-21/193 بی‌کاتب چهارشنبه 11 رمضان 1185ق نستعلیق، شکسته 168 شناسنامه ←
73
دانشگاه
تهران
6449 ابوالحسن بن علی اکبر شنبه 3 جمادی الثانی 1179ق نستعلیق 165 شناسنامه ←
74
سپهسالار
تهران
636 اسماعیل بن دین محمد 1172ق نسخ 178 شناسنامه ←
75
ملک
تهران
3107 حاج محمد ابوالشرف 1170ق نسخ 197 شناسنامه ←
76
عاطفی، حسن
کاشان
بدون شماره بی‌کاتب 1163 شکسته - شناسنامه ←
77
شاهچراغ
شیراز
356 احمد ابن محمد باقر شیرازی 8 جمادی الاول 1159ق نسخ - شناسنامه ←
78
دانشگاه
تهران
3812 خلیل بن حاج محمد بن خلیل استانبولی منجم ثانی دولت عثمانی 25 ربیع الثانی 1153ق نستعلیق 236 شناسنامه ←
79
گلپایگانی
قم
3059-16/69 حسین بن محمد علی منجم 16 ربیع الثانی 1140ق نستعلیق، شکسته 141 شناسنامه ←
80
مرعشی
قم
11135 عبد العلی 1139ق نستعلیق 195 شناسنامه ←
81
مجلس
تهران
6258 محمد 1134ق نسخ 263 شناسنامه ←
82
سپهسالار
تهران
638 بی‌کاتب چهارشنبه نزدیک پایان ذیحجه 1126ق شکسته نستعلیق 216 شناسنامه ←
83
مجلس
تهران
6838 بی‌کاتب پنج‌شنبه اواخر شعبان 1122ق نستعلیق 180 شناسنامه ←
84
الهیات
مشهد
763 عبدالله بن نعمت الله عاملی جمعه 7 رجب 1120ق نسخ 156 شناسنامه ←
85
مجلس
تهران
6113 آقا محمد پسر مولا صالح مازندرانی 1104ق نستعلیق 471 شناسنامه ←
86
رضوی
مشهد
9009 محمد شفیع بن ملامحمد باقر نیشابوری شعبان 1102ق نسخ 181 شناسنامه ←
87
مسجد اعظم
قم
2064/1 بی‌کاتب قرن 12 شکسته نستعلیق 117 شناسنامه ←
88
ملی
تهران
2823 بی‌کاتب محتملاً قرن 12 نستعلیق 181 شناسنامه ←
89
الهیات
تهران
130 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 214 شناسنامه ←
90
مرعشی
قم
5687 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 202 شناسنامه ←