تفصیل وسائل الشیعة الى تحصيل مسائل الشريعة

● تفصیل وسائل الشیعة الى تحصيل مسائل الشريعة = وسائل الشيعة / حدیث / عربی tafsīl-u wasā'il-iš šī‘a ilā taḥṣīl-i masā'il-iš šarī‘a = wasā'il-uš šī‘a حر عاملی، محمد بن حسن، 1033 - 1104 قمری horr-e ‘āmelī, mohammad ebn-e hasan (1624 - 1693) تاریخ تألیف: 1088ق این کتاب از جوامع حدیثی معتبر علماء امامیه می‌باشد، که حاوی احادیث کتب اربعه و دیگر اصول معتمده است، که فقهای بسیاری به لحاظ اعتبار و ترتیب ابواب و تفصیل آن بدان رجوع نموده و نقل حدیث می‌کنند. این کتاب حدیثی به روش کتاب‌های فقهی به ترتیب از کتاب طهارت شروع و به احکام دیات ختم شده و احادیث هر باب با سلسله سند آن ذکر شده است. مؤلف نام این کتاب را «تفصیل وسائل الشیعه ...» گذاشته، لکن معروف به وسائل یا وسائل الشیعه می‌باشد. جمع‌آوری مطالب آن در سال 1072 به اتمام رسیده و دقت در تصحیح و مقابله و تحقیق روایات در سال 1088 توسط مؤلف به پایان رسیده است. این کتاب در شش جزء و خاتمه مرتب شده بدین تفصیل: جزء 1. مقدمه عبادات وکتاب طهارت؛ 2. کتاب صلوة؛ 3. کتاب زکوة، خمس، صوم، اعتکاف وکتاب حج می‌باشد (در آخر این کتاب ابواب زیارات نوشته شده)؛ 4. کتاب جهاد، امر به معروف و نهی از منکر، تجارة، رهن، حجر، ضمان، صلح، شركة، مضاربه، مزارعه و مساقات، ودیعه، اجاره، وکالة، وقوف و صدقات، سکنی و حبس، هبه، سبق و رمایه و کتاب وصایا؛ 5. کتاب نکاح، طلاق، خلع و مبارات، ظهار، ایلاء و کفارات لعان، عتق، تدبیر و مکاتبه و استیلاد، اقرار، جعاله، ایمان، نذر و عهد، صید و ذبائح، اطعمه و اشربه، غصب، شفعه، احیاء موات؛ 6. کتاب فرائض و مواریث، قضاء، شهادات، حدود و تعزیرات، قصاص وکتاب دیات؛ خاتمه: در دوازده فائده به تفصیل ذیل: ف 1) ذکر طرق شیخ صدوق، 2) ذکر طرق شیخ طوسی، 3) بیان اسانید شیخ کلینی، 4) بیان کتبی که از آنها در این کتاب اخبار نقل شده، 5) بیان طرق روایت کتب از مؤلفین آنها و رسیدن آن به مؤلف، 6) بیان شهادت علماء به صحت کتاب‌هایی که مآخذ این کتاب‌اند، 7) بیان اصحاب اجماع و اصول و موثقین نزد ائمه (ع)، 8) بیان قرائن معتبره بر صحت اخبار، 9) صحت احادیث کتبی که در این کتاب و سایر کتب، مؤلف از آنها اخبار نقل کرده و ادله بر آن، 10) جواب پاره‌ای از اعتراضات که ممکن است بر مطالب این کتاب وارد گردد، 11) احادیث مضمره و این که مسلماً از معصوم اند، 12) پاره‌ای از قرائن مستفاده از حال رجال و بیان نام عده‌ای از آنها با شرح حالشان به ترتیب حروف تهجی که خود مؤلف شماره آنها را بیش از هزار و پانصد نفر معین کرده‌اند. مؤلف از این کتاب انتخابی دارد که آن را به نام «هدایة الامة الی احکام الائمة» نامیده است. مرحوم حاجی میرزا حسین نوری طبرسی ره کتابی به نام «مستدرک الوسائل» در سال 1319ق تألیف کرد و در آن اخباری را که مؤلف وسائل به آنها دست نیافته و یا به واسطه این که نقصی در روات آنها تصور فرموده آنها را ترک گفته و یا در اثر نشناختن مؤلف کتابی که مشتمل بر اخباری بوده به ذکر آنها نپرداخته و ایشان به آن کتب دست یافته، تمام آن اخبار را آورده است. آغاز: الحمد لله الذی فطر العقول علی معرفته و وهبها العلم بوجوب وجوده و وحدانیته و تنزهه عن النقص و کماله چاپ: چاپ تحقیقی این کتاب توسط مؤسسه آل البیت قم در سی جلد صورت گرفته است؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1324ق، رحلی، 75+681+1ص؛ (ج3، جزء 5-6)، 1314ق. (چاپ دوم)، 546ص (صص57-602)، 487ص (صص78-563)+1ص؛ ایران، سنگی، 1314، رحلی، 660ص (صص62-721)؛ (ج2، جزء3-4) ایران، سنگی، 1269، رحلی؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1323، رحلی، 4+80+557+1ص؛ (ج2، جزء3-4): ایران، سنگی، 1313، رحلی، 502ص (صص62-563) [دنا 192/3 (368 نسخه)؛ الذریعة 473/4و 352/4؛ مشار عربی 989] شرح و حواشی: 1- نهج الیقین فی مسائل احکام الدین؛ حارثی، محمد ناصر بن علی (-11) 2- نور ساطع = ترجمه بدایة الهدایة = شرح بدایة الهدایة؛ کشمیری، محمد مراد بن محمد صادق (-11) 3- مجمع الاحکام فی معرفة مسائل الحلال و الحرام؛ مقابی بحرانی، محمد بن علی (-12) 4- هدایة الاحکام و بدایة الانام = من لا یحضره الامام (ترجمه) = الحسنیة؛ هروی مشهدی، محمد حسن بن محمد صالح (-12) 5- منتخب الهداية فی ادلة البدایة؛ قاری هروی، محمد طاهر بن عبدالله (-12) 6- نهاية التحصیل فی شرح مسائل التفصیل؛ بحرانی، یوسف بن علی (-12) 7- انوار الدرایة فی شرح بدایة الهدایة؛ بحرانی اصبعی، عبدالحسین بن احمد (-12) 8- شرح بدایة الهدایة؛ حسنی بهبهانی، محمد علی بن محمد مؤمن (-12) 9- کشف الدرایة فی ترجمة الهدایة = کشف الهدایة فی شرح البدایة؛ فراهی، محمد جعفر بن سلیمان (-12) 10- من لایحضره الامام = فهرست وسائل الشیعة؛ حر عاملی، محمد بن حسن (1033-1104) 11- بدایة الهدایة؛ حر عاملی، محمد بن حسن (1033-1104) 12- تحریر وسائل الشیعة و تحبیر مسائل الشریعة = شرح وسائل الشیعة؛ حر عاملی، محمد بن حسن (1033-1104) 13- هداية الامة الى احکام الائمة = اثنا عشریات؛ حر عاملی، محمد بن حسن (1033-1104) 14- نهایة البدایة لبدایة الهدایة؛ حسینی نائینی، محمد بن محمد باقر (1080-1140) 15- التحفة الحسینیة؛ خراسانی، ابراهیم بن یعقوب (-13) 16- السوانح النظریة فی شرح البدایة الحریة؛ آل عصفور، حسین بن محمد (-1216) 17- مصابیح الهدایة فی شرح البدایة؛ قزوینی، محمد حسن بن محمد معصوم (-1240) 18- مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل؛ نوری، حسین بن محمد تقی (1254-1320) 19- وسيلة اهل الدرایة = شرح بدایة الهدایة؛ آل عصفور، محمد علی بن محمد نقی (1289-1350) 20- احسن السنن؛ یزدی، حسن بن احمد (-1359) 21- ترجمة الکاظمیة لفهرست الوسائل العالمیة؛ شریف، محمد سمیع بن محمد مؤمن 22- التحفة الحسینیة؛ موسوی خراسانی، ابراهیم بن یعقوب 23- دلائل الشریعة فی شرح وسائل الشیعة؛ نورمحمدی، سیف الله بن عباس 24- مجاری المرام فی شرح بدایة الاحکام 25- فهرست مصادر وسائل الشیعه 26- شرح بدایة الهدایة 27- بدایة الهدایة (ترجمه) 28- نخبة الوسائل 29- شرح تفصیل وسائل الشیعة