شناسنامه کتابشناختی اثر
تذکرة الائمة
tazkerat-ol a'emma
125
نسخه ثبتشده
از قرن 12 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/14120
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #14120
پدیدآور / مؤلف:
لاهیجی، محمد باقر بن محمد تقی
تاریخ و سده تألیف:
1085 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 7، ص 783
تا 790
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
تاریخ معصومین
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
در اسامی حضرت رسالت (ص) و ائمه اثنی عشر و مناقب آنها و مدت حیات و عدد فرزندان ... عدد اولاد و ازواج و وقایعی که بر ایشان روی داده. در یک «مقدمه» و چهارده «باب» و «خاتمه»: مقدمه در ظهور نور حضرت محمد (ص)؛ باب 1. احوال حضرت رسالت (ص)؛ 2. احوال فاطمه زهرا (س)؛ 3. احوال حضرت علی (ع)؛ 4. احوال امام حسن مجتبی (ع)؛ 5. احوال امام حسین (ع)؛ 6. احوال علی بن حسین (ع)؛ 7. احوال امام محمد باقر (ع)؛ 8. احوال امام جعفر صادق (ع)؛ 9. احوال امام موسی بن جعفر (ع)؛ 10. احوال امام رضا (ع)؛ 11. احوال امام جواد (ع)؛ 12. احوال امام علی النقی (ع)؛ 13. احوال امام حسن عسکری (ع)؛ 14. احوال حضرت مهدی (ع)؛ خاتمه در بیان احوالات ائمه اثنی عشر و اثبات امامت ایشان. این کتاب حاوی منقولات سست و ضعیف است چنان که در باب فضیلت حضرت علی (ع) گوید: علی (ع) اعلم بوده از همه اوصیاء پیغمبران و نقبا ... و از جمیع متکلمین و حکماء و عقلا و دانایان جهان از قبطی و رومی و یونانی و حلوانی و مقدونی و عربی و عجمی و شامی و هندی و ترکی و فرس ... و آن حضرت لغات بنی آدم را از هند و روم و شام و فرس و فرنگ و روس و بلغار و عرب و عجم و حبش و ترک و دیلم و زنگ و روستا، را میدانست و خط یونانی و سریانی و فرنگی و معقلی و عبری ... نیکو میخواند ... و از معجزات آن حضرت در باب کتب آن است که حروف کتاب مفرده بوده مثل کتابهای سابق، آن حضرت مرکب گردانید. (فاضل)
چون نگارنده همنام و همروزگار مجلسی بوده، برخی آن را از آن مجلسی دانستهاند. داماد مجلسی نام این کتاب را در فهرست تألیفات او نیاورده، ولی بحرانی در لؤلؤة البحرین و نواده مجلسی میرزا حیدر علی در اجازه خود آن را از مجلسی دانستهاند. در الذریعه نوشته شده که مؤلف در 1085 آن را به پایان رسانید ولی در نسخه شماره 2942 مجلس تاریخ فراغت مؤلف 1075 یاد شده است.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله الذی جعل النبیین لسان صدق فی العالمین ... و بعد چنین گوید خاک راه شیعیان »
انجام اثر
« و تا حال الحمدلله جمعی از ازبکان شیعه شدند و مشایخ ثلاثه را تبرا نمودند و الله یهدی من یشاء الی صراط مستقیم. »
سوابق و چاپهای اثر
مکرر چاپ شده؛ ایران، سنگی، 1312ق، خشتی، 184ص؛ ایران، سنگی، 1307، خشتی، 189+1صص؛ [تهران]، سنگی، 1260، وزیری کوچک؛ تبریز، سنگی، 1260، خشتی، 228ص
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تذکرة الائمة (منتخب)؛ لاهیجی، محمد باقر بن محمد تقی (- 1110)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 26/4
ریحانة الادب 123/5
کتابشناسی مجلسی ص175
فهرستواره منزوی 1582/3
مرآة الکتب 931/4
نسخههای منزوی 4429/6
دنا 1051/2 (94 نسخه)
مشار فارسی ج1، ص 1236-1237
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● تذکرة الائمة / تاریخ معصومین / فارسی
tazkerat-ol a'emma
لاهیجی، محمد باقر بن محمد تقی، -1110 قمری
lāhījī, mohammad bāqer ebn-e mohammad taqī (- 1699)
تاریخ تألیف: 1085ق
در اسامی حضرت رسالت (ص) و ائمه اثنی عشر و مناقب آنها و مدت حیات و عدد فرزندان ... عدد اولاد و ازواج و وقایعی که بر ایشان روی داده. در یک «مقدمه» و چهارده «باب» و «خاتمه»: مقدمه در ظهور نور حضرت محمد (ص)؛ باب 1. احوال حضرت رسالت (ص)؛ 2. احوال فاطمه زهرا (س)؛ 3. احوال حضرت علی (ع)؛ 4. احوال امام حسن مجتبی (ع)؛ 5. احوال امام حسین (ع)؛ 6. احوال علی بن حسین (ع)؛ 7. احوال امام محمد باقر (ع)؛ 8. احوال امام جعفر صادق (ع)؛ 9. احوال امام موسی بن جعفر (ع)؛ 10. احوال امام رضا (ع)؛ 11. احوال امام جواد (ع)؛ 12. احوال امام علی النقی (ع)؛ 13. احوال امام حسن عسکری (ع)؛ 14. احوال حضرت مهدی (ع)؛ خاتمه در بیان احوالات ائمه اثنی عشر و اثبات امامت ایشان. این کتاب حاوی منقولات سست و ضعیف است چنان که در باب فضیلت حضرت علی (ع) گوید: علی (ع) اعلم بوده از همه اوصیاء پیغمبران و نقبا ... و از جمیع متکلمین و حکماء و عقلا و دانایان جهان از قبطی و رومی و یونانی و حلوانی و مقدونی و عربی و عجمی و شامی و هندی و ترکی و فرس ... و آن حضرت لغات بنی آدم را از هند و روم و شام و فرس و فرنگ و روس و بلغار و عرب و عجم و حبش و ترک و دیلم و زنگ و روستا، را میدانست و خط یونانی و سریانی و فرنگی و معقلی و عبری ... نیکو میخواند ... و از معجزات آن حضرت در باب کتب آن است که حروف کتاب مفرده بوده مثل کتابهای سابق، آن حضرت مرکب گردانید. (فاضل)
چون نگارنده همنام و همروزگار مجلسی بوده، برخی آن را از آن مجلسی دانستهاند. داماد مجلسی نام این کتاب را در فهرست تألیفات او نیاورده، ولی بحرانی در لؤلؤة البحرین و نواده مجلسی میرزا حیدر علی در اجازه خود آن را از مجلسی دانستهاند. در الذریعه نوشته شده که مؤلف در 1085 آن را به پایان رسانید ولی در نسخه شماره 2942 مجلس تاریخ فراغت مؤلف 1075 یاد شده است.
آغاز: بسمله الحمدلله الذی جعل النبیین لسان صدق فی العالمین ... و بعد چنین گوید خاک راه شیعیان
انجام: و تا حال الحمدلله جمعی از ازبکان شیعه شدند و مشایخ ثلاثه را تبرا نمودند و الله یهدی من یشاء الی صراط مستقیم.
چاپ: مکرر چاپ شده؛ ایران، سنگی، 1312ق، خشتی، 184ص؛ ایران، سنگی، 1307، خشتی، 189+1صص؛ [تهران]، سنگی، 1260، وزیری کوچک؛ تبریز، سنگی، 1260، خشتی، 228ص
[الذریعة 26/4؛ ریحانة الادب 123/5؛ کتابشناسی مجلسی ص175؛ فهرستواره منزوی 1582/3؛ مرآة الکتب 931/4؛ نسخههای منزوی 4429/6؛ دنا 1051/2 (94 نسخه)؛ مشار فارسی ج1، ص 1236-1237]
شرح و حواشی:
1- تذکرة الائمة (منتخب)؛ لاهیجی، محمد باقر بن محمد تقی (- 1110)
نسخههای خطی این اثر
125 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
رضوی
مشهد
|
37430 | بیکاتب | دوشنبه 17 جمادی الثانی 1208ق | نسخ | 114 | شناسنامه ← |
| 32 |
مهدوی
تهران
|
277/13 | مصطفی بن محمد علی حسینی | 1208ق | - | - | شناسنامه ← |
| 33 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
1315 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 34 |
مرکز احیاء
قم
|
3483 | آقا بابا بن شیخ عامر خیاط | ربیع الاول 1219ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 35 |
مرعشی
قم
|
136 | بیکاتب | پنجشنبه 7 رجب 1220ق | نسخ | 213 | شناسنامه ← |
| 36 |
سپهسالار
تهران
|
7232 | بیکاتب | پنجشنبه 24 شعبان 1222ق | نسخ | 178 | شناسنامه ← |
| 37 |
مسجد اعظم
قم
|
1199/1 | بیکاتب | 6 ربیع الاول 1223ق | نستعلیق | 138 | شناسنامه ← |
| 38 |
مرکز احیاء
قم
|
874 | محمد رضا بن موسی مؤذن صباغ طهرانی | 27 رمضان 1223ق | نستعلیق، نسخ | 109 | شناسنامه ← |
| 39 |
مرتضوی
مشهد
|
بدون شماره | اسماعیل بن محمد علی تیجانی ایجی اصفهانی | چهارشنبه 3 جمادی الثانی 1223ق | - | - | شناسنامه ← |
| 40 |
رضوی
مشهد
|
4200 | محمد ابراهیم | 7 رجب 1224ق | نسخ | 170 | شناسنامه ← |
| 41 |
فیضیه
قم
|
2 | عبدالرحیم بن ملا علی محمد سولقانی | 1225ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 42 |
امام عصر
شیراز
|
295 | بیکاتب | 1225ق | نسخ | 180 | شناسنامه ← |
| 43 |
مجلس
تهران
|
5877 | علی اصغر بن حاج میر تقی الدین | 1225ق | - | 212 | شناسنامه ← |
| 44 |
رضوی
مشهد
|
12599 | محمد | 1228ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 45 |
رضوی
مشهد
|
25799 | خبوشانی، حسن بن علی | 1228ق | نستعلیق، شکسته | - | شناسنامه ← |
| 46 |
مدرسه غرب
همدان
|
1774 | محمد باقر بن عبد الوهاب الکزّوینی | چهارشنبه 18 ذیقعده 1234ق، به فرموده عبد الوهاب بیک الله | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 47 |
شفتی، مهدی
اصفهان
|
64 | بیکاتب | 15 شعبان 1236ق | نستعلیق | 179 | شناسنامه ← |
| 48 |
طبسی
قم
|
336 | زین العابدین | جمادی الاول 1236ق | نستعلیق | 171 | شناسنامه ← |
| 49 |
گلپایگانی
قم
|
6856-35/36 | علی اکبر حسینی طالقانی اورازانی محله سرچشمه | اوایل صفر 1240ق | نستعلیق | 112 | شناسنامه ← |
| 50 |
رضوی
مشهد
|
15822 | کلاتی، علیقلی بن محمد باقر الجلایر | 1241ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 51 |
معصومیه
قم
|
44 | محمود بن عبدالله | اواخر ربیع الاول 1242ق | نستعلیق | 121 | شناسنامه ← |
| 52 |
دانشگاه
تهران
|
6919 | علی بن عبدالعظیم | آدینه شعبان 1242ق | نسخ | 89 | شناسنامه ← |
| 53 |
دانشگاه
تهران
|
8282 | بیکاتب | چهارشنبه 14 رمضان 1242ق | نستعلیق | 910 | شناسنامه ← |
| 54 |
گلپایگانی
قم
|
2264-12/154 | بیکاتب | دوشنبه 6 شعبان 1243ق | - | 150 | شناسنامه ← |
| 55 |
فیضیه
قم
|
1080 | بیکاتب | 1243ق | نستعلیق | 133 | شناسنامه ← |
| 56 |
دهگان
اراک
|
93 | ابن محمد علی محمد شفیع | رجب 1243ق | نسخ | 118 | شناسنامه ← |
| 57 |
رضوی
مشهد
|
23182 | بیکاتب | 1244ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 58 |
معصومیه
قم
|
627 | صفر علی بن کربلای حسینعلی | 1244ق | نستعلیق | 130 | شناسنامه ← |
| 59 |
گوهرشاد
مشهد
|
1443 | بیکاتب | شنبه دهه دوم ربیع الثانی 1245ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 60 |
امام صادق
چالوس
|
371 | محمد نبی بن عبدالعلی دینائی | 1246ق | نستعلیق | 155 | شناسنامه ← |