شناسنامه کتابشناختی اثر
تحفة الوزراء
tohfat-ol vozarā’
132
نسخه ثبتشده
از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/13700
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #13700
پدیدآور / مؤلف:
اصفهانی، جلال الدین محمد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 7، ص 655
تا 662
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
اخلاق
عناوین دیگر و همتراز:
تحفة الملوك
(tohfat-ol molūk)
چهل باب
(čehel bāb)
تحفه انوار
(tohfe-ye anvār)
نصایح الملوك
(nasāyeh-ol molūk)
رسالهای در اخلاق
(r.-ī dar axlāq)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
رسالهای کوتاه در مواعظ و اندرزهای پیشینیان و حکما که در چهل «باب» و هر کدام در چهار بند تنظیم شده است: 1. چهار چیز پادشاهی را نگاه دارد؛ ... 10. چهار چیز موجب ثبات سلطنت است؛ ... 20. چهار چیز دلیل ابلهی است؛ ... 30. چهار چیز را عاقبت چهار چیز است؛ ... 40. چهار چیز اصل سعادت دو جهانی و مرادات جاودانی است. نسخههای این رساله بینام و به نامهای گوناگون و سرآغازهای مختلف و به نام نگارندگان مختلف در دست هست همچون جلال الدین محمد اصفهانی و حسن صباح و خواجه عبدالله انصاری و خواجه طوسی و ابی القاسم احمد بن عبیدالله بلخی و چندربهان برخمن پتیالی یا لاهوری نسبت داده شده است اما باز هم مؤلف به درستی مشخص نیست.
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله ... و آله اجمعین اما بعد این رسالهای است که حکما از کتب قدما اختیار نمودهاند و مسمی به تحفة الوزراء و منسوب است به چهل باب و هر باب مشتمل بر چهار نصیحت است »
انجام اثر
« باب چهلم در آنکه چهار چیز اصل سعادات دو جهانی و مرادات جاودانیست فرمان بردن خدای و رسول خشنود بودن مادر و پدر خدمت علما و حکما شفقت بر خلق خدای تعالی جل جلاله و عم نواله و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله. »
سوابق و چاپهای اثر
ایران، 1282
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
مشار فارسی 1218/1
نسخههای منزوی 1562/2
الذریعة 470/3
کشف الظنون 376/1
دنا 1012/2-1015 (ذیل 4 عنوان نسخههای آن معرفی شده)
هندلیست فارسی موزه بریتانیا 1895-1966ص93
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● تحفة الوزراء = تحفة الملوك = چهل باب = تحفه انوار = نصایح الملوك = رسالهای در اخلاق / اخلاق / فارسی
tohfat-ol vozarā’ = tohfat-ol molūk = čehel bāb = tohfe-ye anvār = nasāyeh-ol molūk = r.-ī dar axlāq
اصفهانی، جلال الدین محمد، ق7قمری
esfahānī, jalāl-od-dīn mohammad (-13c)
رسالهای کوتاه در مواعظ و اندرزهای پیشینیان و حکما که در چهل «باب» و هر کدام در چهار بند تنظیم شده است: 1. چهار چیز پادشاهی را نگاه دارد؛ ... 10. چهار چیز موجب ثبات سلطنت است؛ ... 20. چهار چیز دلیل ابلهی است؛ ... 30. چهار چیز را عاقبت چهار چیز است؛ ... 40. چهار چیز اصل سعادت دو جهانی و مرادات جاودانی است. نسخههای این رساله بینام و به نامهای گوناگون و سرآغازهای مختلف و به نام نگارندگان مختلف در دست هست همچون جلال الدین محمد اصفهانی و حسن صباح و خواجه عبدالله انصاری و خواجه طوسی و ابی القاسم احمد بن عبیدالله بلخی و چندربهان برخمن پتیالی یا لاهوری نسبت داده شده است اما باز هم مؤلف به درستی مشخص نیست.
آغاز: بسمله. الحمدلله ... و آله اجمعین اما بعد این رسالهای است که حکما از کتب قدما اختیار نمودهاند و مسمی به تحفة الوزراء و منسوب است به چهل باب و هر باب مشتمل بر چهار نصیحت است
انجام: باب چهلم در آنکه چهار چیز اصل سعادات دو جهانی و مرادات جاودانیست فرمان بردن خدای و رسول خشنود بودن مادر و پدر خدمت علما و حکما شفقت بر خلق خدای تعالی جل جلاله و عم نواله و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله.
چاپ: ایران، 1282
[مشار فارسی 1218/1؛ نسخههای منزوی 1562/2؛ الذریعة 470/3؛ کشف الظنون 376/1؛ دنا 1012/2-1015 (ذیل 4 عنوان نسخههای آن معرفی شده)؛ هندلیست فارسی موزه بریتانیا 1895-1966ص93]
نسخههای خطی این اثر
132 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 91 |
سلطنتی
تهران
|
1841 | یوسف بن نظام الملک | 1314ق | نستعلیق | 15 | شناسنامه ← |
| 92 |
ملک
تهران
|
2549/9 | بیکاتب | 5 محرم 1319ق | نستعلیق، شکسته | 4 | شناسنامه ← |
| 93 |
مسجد اعظم
قم
|
3890 | رضاقلی ایروانی | ربیع الثانی 1327ق | نستعلیق | 10 | شناسنامه ← |
| 94 |
مرکز احیاء
قم
|
50 و عکسی 2573 | حسن بن استاد علی محمد بنا | دوشنبه 5 رمضان 1324ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 95 |
مجلس
تهران
|
106/2-فیروز | محمد علی | 1342ق | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 96 |
ملک
تهران
|
3204/12 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 97 |
ملی
شیراز
|
5-ل/525/2 | کرم علی میمندی | بیتاریخ | نستعلیق، نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 98 |
سلطنتی
تهران
|
2268 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 37 | شناسنامه ← |
| 99 |
رضوی
مشهد
|
ض6113 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 100 |
سلطنتی
تهران
|
207 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 101 |
مجلس
تهران
|
17653 ض | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 102 |
گلپایگانی
قم
|
2751/5-14/201 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 103 |
گلپایگانی
قم
|
6824/23-35/4 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 104 |
دانشگاه
تهران
|
7928/2 | فتح علی حجاب شیرازی | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 105 |
مجلس
تهران
|
10636/2 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته | 26 | شناسنامه ← |
| 106 |
مرعشی
قم
|
7935/10 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 2 | شناسنامه ← |
| 107 |
مفتاح
تهران
|
1103/1 | علی اکبر محزون | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 108 |
ادبیات
تهران
|
2/3 - د | بیکاتب | بیتاریخ | - | 6 | شناسنامه ← |
| 109 |
ادبیات
تهران
|
155/3 - ج | بیکاتب | بیتاریخ | - | 5 | شناسنامه ← |
| 110 |
دانشگاه
تهران
|
4891/1 | مسعود حسینی فیروز کوهی | بیتاریخ | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 111 |
موزه ملی
تهران
|
23/12 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 112 |
خاوری (دکتر)
شیراز
|
6/1 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 113 |
مجلس
تهران
|
14137/1 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 114 |
مجلس
تهران
|
14183/33 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 115 |
عمومی
سمنان
|
21/3 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 116 |
الهیات
مشهد
|
721 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 117 |
الهیات
مشهد
|
694/49 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق، نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 118 |
ملی
تهران
|
2361 | میر علی | بیتاریخ | نستعلیق | 13 | شناسنامه ← |
| 119 |
فیضیه
قم
|
1164/3 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |
| 120 |
ملک
تهران
|
1835/2 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | - | شناسنامه ← |