التسهیل

1. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: 1779 از فن دهم تا فصل دهم از فن پانزدهم. در پایان فن دوازدهم آمده: «در غره جمادی الاخر سنه 1029 در تألیف این فن شروع شد و بانجام آمد بعون الله بتاریخ سلخ همان ماه و الحمدلله اولاً و آخراً و ظاهراً و باطناً»؛ الفن الثالث عشر فی العلوم الخلقیة و فیه مقالة واحده فی خمسة عشر فصول و خاتمة، در صفحه عنوان فن سیزدهم آمده: «در میانه ماه رجب سنه 1029 در تألیف این فنون آغاز شده و بآخر رمضان سال بر هزار و بیست و نه بانجام آمد»، در نیمه فصل 15 مقاله 1 فن 13 آمده «هذا تلخیص کتب ارسطوطالیس فی علم المنطق و لواحقه من جملة متملکات العبد الافل کافی بن محتشم بن عمید بن محمد بن شهنشاه القاینی و فیه مقالتان: المقالة الاولى فی السیاسات المنزلیة و فیها ستة فصول؛ المقالة الثانیة فی السیاسات و فیها اربعة عشر فصلا»، در پایان آمده: «و انما استفدت هذه المعارف و الحکم من الاستاد الکامل الفاضل الالهی الامیر ابوالقاسم الحسینی الاسترآبادی - ثم انی قد استعملت هذه المعارف و استفدتها بمشارکة المحقق الفاضل و المدقق الکامل ذی الطبيعة السليمة و القريحة الحسنة السيد الحکيم الفاضل المؤيد الفيلسوف الکامل ابی القسم الحسینی و من استاده افضل الحکماء اشرف فضلاء المولى الاستاد معزالدین شرف المحققين محمد الاصفهان. حرس الله عن الفتن كريم ساحتهما و اعزالله انصار دولتهما و هما ايدهما الله بالعان فيه الى الغاية و اصلان الى السعادة (روی همه این عبارت مؤلف خط کشیده است و این برگ هم پا برگ پس از این چسبیده است)، در پشت برگی که به این برگ چسبیده است آمده: «تم الکتاب الموسوم بالتسهیل سلخ رمضان سنة 1029 الهجرية بقريه سرحد» پس از این خاتمة الکتاب است. در هامش آغاز این خاتمه آمده: «پس از سالی که از جمع این کتاب فارغ شده باقتراح گروهی از احباب گرامی و افاضل نامی مقالتی اندر شرح افاق و انفس و اسرار عبادات و تفصیل آن بهم آورده و بدین کتاب الحاق نمود و ختم مقال بر آن شد و الله الهادی»، در پایان خاتمه دارد: «و تهیا الفراغ من نقله الى البياض سنة الف و تسع و عشرين بمحرسة قهستان - کتاب التسهيل تأليف احوج خلق الله اليه ابوجعفر الکافی بن محتشم القاینی ختم الله له بالحسنی»، در مبحث صوم از نامه زرادشت به شاه هند به فارسی آمده است؛ خط: نسخ، کاتب= مؤلف، تا: 1029ق؛ افتادگی: انجام؛ نسخه اصل و خط خوردگی دارد، در هامش نسخه خطوط گوناگونی مانند کوفی و جز آن از خود مؤلف و شعرهایی از خود او؛ کاغذ: سپاهانی، جلد: مقوا عطف میشن، 329گ، 17 سطر (9/5×14)، اندازه: 14×21سم [ف: 8 - 322]