بدایع الافکار فی صنایع الاشعار
از کاشفی، حسین بن علی (د. ۹۱۰ ق)
کتابخانه‌های اصفهان، اصفهان ·
نستعلیق
شناسه‌ی فهارس: #54698
کاتب و کتابت
- کاتب
- بی‌کاتب
- تاریخ کتابت
- بی‌تاریخ
- محل کتابت
- نامشخص
- سفارش‌دهنده
- —
ویژگی‌های ظاهری
- خط
- نستعلیق کیفیت خط:
- شمار برگ
- ۷۴ برگ
- شمار سطر
- ۱۵ سطر
- اندازه (سانتی‌متر)
- ۱۳×۲۰سم
- کاغذ
- سمرقندی
- جلد
- مقوایی
نشان‌های نسخه‌شناسی
- اصل نسخه (دستخط مؤلف) ندارد
- حواشی به خط مؤلف ندارد
- تذهیب و سرلوح ندارد
- نگاره و نقاشی ندارد
- تصحیح‌شده ندارد
- حواشی (محشّی) ندارد
- جدول‌کشی ندارد
- رکابه ندارد
- مقابله و بلاغ ندارد
- نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلم ندارد
اشخاص مرتبط با نسخه
مالکان، واقفان، مصححان، محشیان و دیگر اشخاصی که در این نسخه نشانی از خود گذاشته‌اند هنوز ثبت نشده‌اند. اگر مهر، یادداشت تملک یا وقف‌نامه‌ای در نسخه دیده‌اید، آن را بیفزایید.
رابطه با نسخه‌های دیگر
اگر می‌دانید این نسخه از روی نسخه‌ی دیگری استنساخ شده، با نسخه‌ای مقابله شده، مجلد دیگری از همان دوره است یا نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلمی از آن هست، آن را بیفزایید.
آغاز نسخه
بسمله. الحمد لمبدع البدایع و الشکر لمنشئ الصنایع ثم الصلوة ... چون جناب معلی ... امیر سید حسن ... مرجع جماهیر افاضل ... است ... این فقیر حقیر المعتصم بالطاف الملک القدیر حسین بن علی الواعظ المشتهر بکاشفی ... لاجرم بعرض این مختصر که موسوم است ببدایع الافکار فی صنایع الاشعار متمسک شده می‌گوید ... و اساس این رساله بر مقدمه و دو باب و خاتمه لایق افتاد ...
انجام نسخه
اصلاح طالع من و درمان درد من ×× اندازه منجم و حد طبیب / آواره دل حسن اندر نوای دوست ×× آواره گی بحال غریبان غریب فصل هفتم در این نسخه نوشته نشده. از فصل ششم نیز شاید اندک نقصانی داشته باشد، اگر چه تمام أنواع عیوب قوافی را تا قسم دوم از دو قسم إیطاء که إیطاء خفی باشد داراست و مثال إیطاء خفی نیز در نسخه آمده است
متن مأخذ
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)
ج ۵، ص ۸۴۴، ردیف ۹
● بدایع الافکار فی صنایع الاشعار / عروض و قافیه / فارسی
badāye‘-ol afkār fī sanāye‘-el aš‘ār
کاشفی، حسین بن علی، -910 قمری
kāšefī, hoseyn ebn-e ‘alī (- 1505)
اهداء به: امیرسید حسین
رساله‌ای در عروض و قافیه در یک «مقدمه» و دو «باب» و یک «خاتمه» تنظیم شده است: مقدمه: در تعریف شعر و انواع و اقسام آن، در چهار «فصل»: 1) تعریف شعر، 2) بیان انواع شعر، 3) بیان اقسام شعر، 4) ذکر بعضی الفاظ که مستعمل و متداول این‌طایفه است؛ باب اول در بیان صنایع شعر؛ باب دوم در بیان عیوب نظم، و این (علم را) علم نقد خوانند، چنانکه علم صنایع شعر را علم بدیع گویند؛ خاتمه در بیان معنی قافیه و عدد حروف و اوصاف و ألقاب و ذکر معایب که تعلق بدو دارد مشتمل بر هفت «فصل»: 1) بیان معنی قافیه و حروف و حرکات او، 2) أنواع قوافی که با هم جمع تواند شد، 3) اوصاف قوافی، 4) بیان قافیه أصلی و معمول، 5) ذکر قافیه شایگان، 6) بیان عیوب قوفی و آن چند نوع است، 7 ...
آغاز: بسمله. الحمد لمبدع البدایع و الشکر لمنشئ الصنایع ثم الصلوة ... چون جناب معلی ... امیر سید حسن ... مرجع جماهیر افاضل ... است ... این فقیر حقیر المعتصم بالطاف الملک القدیر حسین بن علی الواعظ المشتهر بکاشفی ... لاجرم بعرض این مختصر که موسوم است ببدایع الافکار فی صنایع الاشعار متمسک شده می‌گوید ... و اساس این رساله بر مقدمه و دو باب و خاتمه لایق افتاد ...
چاپ: این رساله را رحیم نقلی زاده در مسکو در 1977 چاپ کرده [الذریعة 63/3؛ نسخه‌های منزوی 2126/3]
...
9. اصفهان؛ کتابخانه های اصفهان؛ شماره نسخه: 8
آغاز: برابر؛ انجام: اصلاح طالع من و درمان درد من ×× اندازه منجم و حد طبیب / آواره دل حسن اندر نوای دوست ×× آواره گی بحال غریبان غریب
فصل هفتم در این نسخه نوشته نشده. از فصل ششم نیز شاید اندک نقصانی داشته باشد، اگر چه تمام أنواع عیوب قوافی را تا قسم دوم از دو قسم إیطاء که إیطاء خفی باشد داراست و مثال إیطاء خفی نیز در نسخه آمده است؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ کاغذ: سمرقندی، جلد: مقوایی، 74گ، 15 سطر، اندازه: 13×20سم [فهرست روضاتی: -23]
یادداشت‌ها و منابع پژوهشی
اگر درباره‌ی این نسخه نکته‌ای می‌دانید که در شناسنامه نیامده، یا چاپ، پژوهش، فهرست دیگر یا تصویری از آن سراغ دارید، آن را بیفزایید. پس از بررسی، با نام شما (اگر بخواهید) در اینجا منتشر می‌شود.
حالت پیشنهاد اصلاح.
روی کنار هر فیلد بزنید. برای موارد دیگر، مثل تکراری بودن رکورد، از «پیشنهاد کلی» استفاده کنید.