عیون اخبار الرضا
از شیخ صدوق، محمد بن علی (۳۱۱–۳۸۱ ق)
کتابخانه مسجد اعظم، قم ·
کتابت ربیع الاول ۱۰۷۷ق
نستعلیق
شناسه‌ی فهارس: #219291
کاتب و کتابت
- تاریخ کتابت
- ربیع الاول ۱۰۷۷ق
- محل کتابت
- مشهد رضوی
- سفارش‌دهنده
- —
ویژگی‌های ظاهری
- خط
- نستعلیق کیفیت خط:
- شمار برگ
- ۳۳۱ برگ
- شمار سطر
- ۱۷ سطر
- اندازه (سانتی‌متر)
- ۱۵×۲۴سم
- کاغذ
- —
- جلد
- تیماج زرشکی
نشان‌های نسخه‌شناسی
- اصل نسخه (دستخط مؤلف) ندارد
- حواشی به خط مؤلف ندارد
- تذهیب و سرلوح ندارد
- نگاره و نقاشی ندارد
- تصحیح‌شده ندارد
- حواشی (محشّی) ندارد
- جدول‌کشی ندارد
- رکابه ندارد
- مقابله و بلاغ ندارد
- نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلم ندارد
اشخاص مرتبط با نسخه
مالکان، واقفان، مصححان، محشیان و دیگر اشخاصی که در این نسخه نشانی از خود گذاشته‌اند هنوز ثبت نشده‌اند. اگر مهر، یادداشت تملک یا وقف‌نامه‌ای در نسخه دیده‌اید، آن را بیفزایید.
رابطه با نسخه‌های دیگر
اگر می‌دانید این نسخه از روی نسخه‌ی دیگری استنساخ شده، با نسخه‌ای مقابله شده، مجلد دیگری از همان دوره است یا نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلمی از آن هست، آن را بیفزایید.
آغاز نسخه
ورحمته وسلامه ... وقع الى قصيدتان من قصايد الصاحب الجليل كافى الكفاة ابى القاسم اسماعيل بن عباد في اهداء السلام الى الرضا علی بن موسی بن جعفر ... علیهم السلام
انجام نسخه
فقال ذلك التركى قد ظهر لى من امر هذا المشهد ما بقيت. و قد آليت على نفسى ان لا فارق هذا المشهد ما بقيت. و الحمدلله اولاً و آخراً.
مهرها، تملک‌ها و وقف‌نامه‌ها ۱
- مهر: کاتب «جعفر بن محمد الحسینی ۱۰۴۸»
متن مأخذ
فهرست کتابخانه مسجد اعظم، چاپ ۱۳۸۸
ج ۱، ص ۳۸۶
۴۹۷- عیون اخبار الرضا علیه السلام (حدیث، عربی)
از: ابوجعفر محمد بن علی بن بابویه قمی (شیخ صدوق) (۳۸۱ ق)
مطالب مربوط به حضرت امام رضا۷ را به طور نقل احادیث مُسْنَد در ۱۳۹ باب گرد آورده است. شیخ صدوق این کتاب را به نام صاحب بن عبّاد هنگامی که ابن عبّاد دو قصیده از شعر خود را در مدح امام رضا۷ نزد وی فرستاد، تألیف نمود.
[الذریعة ۱۵-۳۷۵، مرعشی ۱-۲۲۹، مجلس ۱۱- ۲۶۳].
آغاز: «بسم اللّه الرحمن الرحیم الحمد للّه الواحد القهّار العزیز الجبّار الرحیم... وقع الی قصیدتان من قصائد الصاحب الجلیل کافی الکفاة ابی القاسم اسماعیل بن عباد اطال اللّه بقاءه وادام توفیقه... فی اهداء السلام الی الرضا...».
انجام: «کنت مع قوم اخذوا الطریق الی هاهنا فجئت معهم فقال ذلک الترکی قد ظهر لی من امر هذا المشهد ما... به نفسی والیت علی نفسی ان لا افارق هذا المشهد ما بقیت».
ش ۱۷۵۵، ۳۳۱ برگ، ۱۵×۲۴، نستعلیق جعفر بن محمد مهدی الحسینی در ۱۰۷۷ در مشهد مقدس. با تملک و مهر کاتب: «جعفر بن محمد الحسینی ۱۰۴۸» در آخر نسخه.
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)
ج ۲۳، ص ۲۱۹، ردیف ۱۲۰
● عیون اخبار الرضا / حدیث / عربی
‘uyūn-u axbār-ir riḍā
شیخ صدوق، محمد بن علی، 311؟ - 381 قمری
šeyx-e sadūq, mohammad ebn-e ‘alī (924 - 992)
اهدا به: صاحب عباد طالقانی سپاهانی
مؤلف چنان‌که در مقدمه نوشته، دو قصیده در مدح حضرت امام علی بن موسی الرضا علیه السلام از انشاآت صاحب بن عباد به ایشان رسید، چون مراتب خلوص عقیدت و پاکی طینت آن وزیر عالی مقام را از معانی مندرجه در آن ابیات مشاهده فرموده این کتاب را برای کتابخانه آن جناب از احادیث و اخبار و کلیه امور راجعه به آن حضرت تألیف (به همین مناسبت این کتاب را «عیون اخبار الرضا» نامند) و پس از خطبه کتاب آن دو قصیده را نقل نموده و مطالب کتاب را در هفتاد و سه «باب» ذکر نموده و شروع به نقل احادیث و اخبار راجعه به هر یک از ابواب با ذکر تمام اسناد آنها کرده و باب اول کتاب در علت تسمیه آن حضرت به «رضا» و باب آخر در نقل برکات و آثاری است که از مشهد مقدس و قبر مطهر در زمان حیات مؤلف ظاهر گردیده است و از باب اول تا آخر باب بیست و هشتم در یک جلد و از بیست و نهم تا آخر کتاب در جلد دیگر مرتب گردیده است.
آغاز: بسمله؛ الحمد لله الواحد العزيز الجبار الرحيم الغفار فاطر الارض و السماء ... قال الشيخ العبد ابوجعفر محمد ... بن بابويه القمى الفقيه مصنف هذا الكتاب
انجام: فقال ذلك التركى قد ظهر لى من امر هذا المشهد ما بقيت. و قد آليت على نفسى ان لا فارق هذا المشهد ما بقيت. و الحمدلله اولاً و آخراً.
چاپ: مشارعربی، ص642؛ ایران، سنگی، 1275ق، وزیری؛ 1317ق، 387ص
[دنا 717/7- 726 (293 نسخه)؛ الذریعة 375/15-376 و 120/4 و 375/13؛ ایضاح المکنون 133/2؛ ریحانة الأدب 493/3؛ فهرستگان حدیث 84/5-103؛ کتابشناسی شیخ صدوق ص155-194]
شرح و حواشی:
1- برکات مشهد مقدس = ترجمه عیون اخبار الرضا؛ روغنی قزوینی، محمد صالح بن محمد باقر (-1075)
2- جنة السلام = شرح عیون اخبار الرضا (ع)؛ حسینی عریضی، علی بن محمد (-11)
3- تحفه ملکی = ترجمه عیون اخبار الرضا (ع)؛ بسطامی، علی بن طیفور (-11)
4- مأموریت رجاء = حدیث رجاء ابن ابی الضحاک (ترجمه) = ترجمه اعمال رضا در راه خراسان؛ مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی (1110-1037)
5- لوامع الانوار فی شرح عیون الاخبار؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1112-1050)
6- زلال العیون = ترجمه عیون اخبار الرضا؛ حسینی عاملی، محمد شفیع بن محمد (-12)
7- عیون اخبار الرضا (ترجمه)؛ حسینی خراسانی، ذبیح الله بن هدایت الله (-13)
8- مجمع الانوار فی ترجمة عیون الاخبار الرضا علیه السلام؛ اصفهانی، احمد بن ابی تراب (-14)
9- عیون اخبار الرضا (ترجمه)؛ آقا نجفی، محمد باقر بن محمد تقی (-14)
10- عیون اخبار الرضا (ترجمه) (3 عنوان)
11- عیون اخبار الرضا (منتخب)
...
120. قم؛ اعظم قم؛ شماره نسخه: 1755
آغاز: ورحمته وسلامه ... وقع الى قصيدتان من قصايد الصاحب الجليل كافى الكفاة ابى القاسم اسماعيل بن عباد في اهداء السلام الى الرضا علی بن موسی بن جعفر ... علیهم السلام؛ انجام: برابر
خط: نستعلیق، کا: جعفر بن محمد مهدی حسینی، تا: ربیع الاول 1077ق، جا: مشهد رضوی؛ مهر: کاتب «جعفر بن محمد الحسینی 1048»؛ جلد: تیماج زرشکی، 331گ، 17 سطر، اندازه: 15×24سم [ف مخ: 3 - 1416]
یادداشت‌ها و منابع پژوهشی
اگر درباره‌ی این نسخه نکته‌ای می‌دانید که در شناسنامه نیامده، یا چاپ، پژوهش، فهرست دیگر یا تصویری از آن سراغ دارید، آن را بیفزایید. پس از بررسی، با نام شما (اگر بخواهید) در اینجا منتشر می‌شود.
حالت پیشنهاد اصلاح.
روی کنار هر فیلد بزنید. برای موارد دیگر، مثل تکراری بودن رکورد، از «پیشنهاد کلی» استفاده کنید.