نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
عنوان اثر:

دیوان مکین

/m/148620
کتابخانه و مخزن نگهداری: مجلس
شهر و کشور: تهران
شماره نسخه: 1071

نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی

اصل نسخه (دستخط مؤلف) —
حواشی به خط مؤلف —
تذهیب و سرلوح —
نگاره و نقاشی —
تصحیح‌شده (مصحح) —
دارای حواشی (محشی) —
سطور مجدول (جدول‌بندی) —
دارای رکابه (پای‌صفحه) —
مقابله و بلاغ —
چاپ عکسی / فاکسیمیله —

مشخصات کاتب و تاریخ کتابت

نام کاتب:
سید علی نامی
تاریخ کتابت:
1203ق (1203 هـ.ق)
محل کتابت:
نامشخص
ردیف ثبت در مأخذ:
ردیف 1 (در فنخا)

ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه

نوع و اقلام خط:
نامشخص
تعداد برگ و سطر:
220 برگ • 14 سطر
ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
17/5×28/5سم
کاغذ و جلد:
ترمه • میشن

آغاز نسخه

« مقدمه: بسم الله و بالله نحمده و نشکره شکر میگویم و براه سخن میپویم که زبانی بسخن گویا و طبعی بوادی معنی پویا ... دیوان: تن شکسته چون از بیم یار لرزد و ریزد ×× شود غبار و دلم در کنار لرزد و ریزد مکین تخلص محمد فاخر می‌باشد که بنابر تصریح در اوایل دیوان به سال 1142 متولد شده و بر حسب ضبط شمع انجمن (ص 416) به سال 1230 وفات یافته و از شعرا و عرفای قرن دوازدهم و سیزدهم هجری هندوستان بوده و از اشعار وی که در این دیوان ثبت گردیده استفاده می‌شود که در آغاز از اهل سنت بوده ولی پس از تحقیق و دقت به تشیع راغب و از شیعیان کامل گردیده و خود وی می‌گوید: «آن چار که چار رکن دینند ×× در خدمت هر چهار رفتیم / اما چو به چارمین رسیدیم ×× در پیش به انکسار رفتیم / بوسیده زمین بارگاهش ×× بر چرخ به افتخار رفتیم» و در قصیده دیگر که آن را «محضر الامان» نامیده (- و این نام تاریخ انشاء قصیده نیز هست) - می‌گوید: «گویمت آن خدایگان که بود ×× حضرت صاحب الزمان باشد / یعنی آن مهدی طریق هدا ×× که بحق هادی جهان باشد / خاتم اولیای ختم رسل ×× نائب رب مستعان باشد»، از قصاید و غزلیات و قطعات و رباعیات وی روح عرفانی هویداست و در سبک پیرو خواجه شیرازی است. این دیوان در حدود شش هزار و دویست بیت شعر دارد »
فنخا مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

جلد 15 • صفحه 877 • ردیف 1
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 1071 آغاز: مقدمه: بسم الله و بالله نحمده و نشکره شکر میگویم و براه سخن میپویم که زبانی بسخن گویا و طبعی بوادی معنی پویا ... دیوان: تن شکسته چون از بیم یار لرزد و ریزد ×× شود غبار و دلم در کنار لرزد و ریزد مکین تخلص محمد فاخر می‌باشد که بنابر تصریح در اوایل دیوان به سال 1142 متولد شده و بر حسب ضبط شمع انجمن (ص 416) به سال 1230 وفات یافته و از شعرا و عرفای قرن دوازدهم و سیزدهم هجری هندوستان بوده و از اشعار وی که در این دیوان ثبت گردیده استفاده می‌شود که در آغاز از اهل سنت بوده ولی پس از تحقیق و دقت به تشیع راغب و از شیعیان کامل گردیده و خود وی می‌گوید: «آن چار که چار رکن دینند ×× در خدمت هر چهار رفتیم / اما چو به چارمین رسیدیم ×× در پیش به انکسار رفتیم / بوسیده زمین بارگاهش ×× بر چرخ به افتخار رفتیم» و در قصیده دیگر که آن را «محضر الامان» نامیده (- و این نام تاریخ انشاء قصیده نیز هست) - می‌گوید: «گویمت آن خدایگان که بود ×× حضرت صاحب الزمان باشد / یعنی آن مهدی طریق هدا ×× که بحق هادی جهان باشد / خاتم اولیای ختم رسل ×× نائب رب مستعان باشد»، از قصاید و غزلیات و قطعات و رباعیات وی روح عرفانی هویداست و در سبک پیرو خواجه شیرازی است. این دیوان در حدود شش هزار و دویست بیت شعر دارد؛ کا: سید علی نامی، تا: 1203ق؛ یادداشتی به امضاء غلامحسین میرزا؛ کاغذ: ترمه، جلد: میشن، 220گ، 14 سطر، اندازه: 17/5×28/5سم [ف: 3 - 310]