الدر المنثور من الخبر المأثور و غیر المأثور
از عاملی، علی بن محمد (د. ۱۱۰۴ ق)
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، تهران ·
کتابت قرن ۱۱
نسخ
شناسه‌ی فهارس: #134713
کاتب و کتابت
- تاریخ کتابت
- قرن ۱۱
- محل کتابت
- نامشخص
- سفارش‌دهنده
- —
ویژگی‌های ظاهری
- خط
- نسخ کیفیت خط:
- شمار برگ
- ۲۷۱ برگ
- شمار سطر
- ۲۲ سطر
- اندازه (سانتی‌متر)
- ۱۴/۱×۲۶/۷سم
- کاغذ
- نخودی
- جلد
- میشن عنابی
نشان‌های نسخه‌شناسی
- اصل نسخه (دستخط مؤلف) ندارد
- حواشی به خط مؤلف دارد
- تذهیب و سرلوح ندارد
- نگاره و نقاشی ندارد
- تصحیح‌شده دارد
- حواشی (محشّی) دارد
- جدول‌کشی ندارد
- رکابه ندارد
- مقابله و بلاغ دارد
- نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلم ندارد
اشخاص مرتبط با نسخه
مالکان، واقفان، مصححان، محشیان و دیگر اشخاصی که در این نسخه نشانی از خود گذاشته‌اند هنوز ثبت نشده‌اند. اگر مهر، یادداشت تملک یا وقف‌نامه‌ای در نسخه دیده‌اید، آن را بیفزایید.
رابطه با نسخه‌های دیگر
اگر می‌دانید این نسخه از روی نسخه‌ی دیگری استنساخ شده، با نسخه‌ای مقابله شده، مجلد دیگری از همان دوره است یا نسخه‌ی عکسی یا میکروفیلمی از آن هست، آن را بیفزایید.
آغاز نسخه
الحمدلله ملهم الصواب و مذلل الصعاب و مفيض فيضه و احسانه على من يشاء بغير حساب ... و بعد فيقول ... انه كان يسألني بعض الاخوان في الدين عن حل احادیث وردت عن الائمه ...
انجام نسخه
علی انه قد كان يعرف قدرهم ×× و شانهم من كان اعظم شانا / عسی فرج یاتی به الله عاجلا ×× فكم ذا اقاسی ذلة و هوانا
مهرها، تملک‌ها و وقف‌نامه‌ها ۱
- تملک تملک: اسد الله
متن مأخذ
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)
ج ۱۴، ص ۴۹۱، ردیف ۱۳
● الدر المنثور من الخبر المأثور و غیر المأثور / گوناگون / عربی
ad-durr-ul manṯūr min-al xabar-il ma’ṯūr wa ġayr-il ma’ṯūr
عاملی، علی بن محمد، 1013؟ - 1104 قمری
‘āmelī, ‘alī-ye-bn-e mohammad (1605 - 1693)
کتاب در شرح احادیث و مسائل فقهی متفرقه و غیرهما است که آنها را در تمامی ایام نوشته و جمع در تدوین نموده و بدین نام موسوم داشته است. این کتاب را پس از شرح اصول کافی که موسوم به «در المنظوم من کلام المعصوم» است، تألیف نموده است. کتاب در سه جزء است و نخستین را در 10 صفر 1073 و دومی را در 22 ذیقعده 1092 به پایان برده است و سوم آن تاریخ ندارد. مؤلف در دیباچه، سلسله اسانیدش را به شیخ کلینی و شیخ صدوق و شیخ طوسی ذکر نموده است. در آن بسیاری از حدیث‌های مبهم و دشوار روشن گشته و پاسخ‌های پاره‌ای از پرسش‌ها که گرد آورده بود در آن آورده است. در این کتاب بررسی‌های علمی پراکنده‌ای دیده می‌شود مانند: حدیث اسلام ابی طالب به جمل و شرح آن؛ رد بر صوفیان و نکوهش سخت از تصوف؛ درباره حرمت غنا؛ رساله رد مفید یا مرتضی بر صدوق درباره فراموشی پیامبر؛ رساله مفید در رد بر صدوق درباره شماره روزهای رمضان؛ رساله امام هادی در رد بر جبریان و تفویضیان و عبارت‌هایی به نظم و نثر که قبلاً گرد آورده بود.
آغاز: الحمدلله ملهم الصواب و مذلل الصعاب و مفيض فيضه و احسانه على من يشاء بغير حساب ... و بعد فيقول ... انه كان يسألني بعض الاخوان في الدين عن حل احادیث وردت عن الائمه ...
چاپ: قم، انتشارات کتابخانه مرعشی نجفی، 1398ق
[الذريعة 76/8 و 67/8-68؛ ریحانة الادب 160/2؛ فهرستگان حدیث، ج 4، ص 51-53؛ دنا، ج 4، ص 1103-1104 (36 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- تتمة الدر المنثور؛ عاملی، علی بن محمد (1013-1104)
...
13. تهران؛ شورا؛ شماره نسخه: 8939
آغاز: برابر؛ انجام: علی انه قد كان يعرف قدرهم ×× و شانهم من كان اعظم شانا / عسی فرج یاتی به الله عاجلا ×× فكم ذا اقاسی ذلة و هوانا
خط: نسخ، کا: عبدالمهدی بن شیخ صالح، تا: قرن 11؛ مصحح، با بلاغ مقابله، محشی از مؤلف با نشان «منه» و در چند مورد این یادداشت‌ها با دعای «سلمه الله» و «عفی الله عنه»، با قصیده‌ای از حسن بن زین الدین عاملی ابن الشهید به نام النفحة القدسية با مطلع: «تحققت ما الدنيا عليك تحاوله ×× فخذ حذر من يدرى بمن هو قاتله» و توضیحی از ناظم قصیده درباره آن، و قصیده دیگری از او با مطلع: «الا فض فاك الله يا من رسايله ×× تحقق منها للمحقین باطله»، منقولاتی از میثم بحرانی در کتاب النجاة و صدوق در فقیه درباره امامت و ولایت، با یادداشت: «نقل من خط يد المصنف من المسوده»، مشکات هم به این مطلب در نوشته‌اش اشاره کرده: «هذه هى المبيضة الاولى التى نقلت من المسودة الى البياض كما صرح به الكاتب في آخر الجزء الاول»، دو یادداشت: «بلغ مقابلة من اوله الى آخره على التمام بحسب ما اقتضا المقام ... (پارگی) و الحمد لله رب العالمين و الصلوة و السلم على محمد و عترته» و «قد وجدت زيادة على ذلك فى الكلام فى الاخبارية و غيره بخط المصنف طاب ثراه»؛ تملک: اسد الله؛ کاغذ: نخودی، جلد: میشن عنابی، 271گ، 22 سطر (9×17/5)، اندازه: 14/1×26/7سم [ف: 29/1 - 397]
یادداشت‌ها و منابع پژوهشی
اگر درباره‌ی این نسخه نکته‌ای می‌دانید که در شناسنامه نیامده، یا چاپ، پژوهش، فهرست دیگر یا تصویری از آن سراغ دارید، آن را بیفزایید. پس از بررسی، با نام شما (اگر بخواهید) در اینجا منتشر می‌شود.
حالت پیشنهاد اصلاح.
روی کنار هر فیلد بزنید. برای موارد دیگر، مثل تکراری بودن رکورد، از «پیشنهاد کلی» استفاده کنید.