محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
جامع الاسرار فی طریق التصوف
مؤلف: مرمروی، احمد شمس الدین
دانشگاه • ش: 664/2-ف
فنخا: ج 9، ص 815
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
دانشگاه • ش: 2009
فنخا: ج 9، ص 816
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
وزیری • ش: 4362/3
فنخا: ج 9، ص 816
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
دانشگاه • ش: 10841/40
فنخا: ج 9، ص 816
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
سپهسالار • ش: 1273
فنخا: ج 9، ص 817
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
دانشگاه • ش: 2280
فنخا: ج 9، ص 817
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
دانشگاه • ش: 1515/2
فنخا: ج 9، ص 817
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
صحت، رضا (دکتر) • ش: بدون شماره
فنخا: ج 9، ص 817
جامع الاسرار و منبع الانوار
مؤلف: آملی، حیدر بن علی
دانشگاه • ش: 341
فنخا: ج 9، ص 818
جامع الاسماء
مؤلف: فسونی تبریزی، محمود بیگ بن عبدالله
ملک • ش: 440
فنخا: ج 9، ص 818
جامع الاشعار
مؤلف: ناشناخته
شورا • ش: 446
فنخا: ج 9، ص 818
جامع الاصول فی شرح الفصول
مؤلف: رازی، خضر بن محمد
دانشگاه • ش: 7025/1 و 2510/1-ف
فنخا: ج 9، ص 821
جامع الاصول فی شرح الفصول
مؤلف: رازی، خضر بن محمد
علومی، شیخ علی • ش: 17
فنخا: ج 9، ص 821
جامع الاصول فی شرح الفصول
مؤلف: رازی، خضر بن محمد
لغت نامه دهخدا • ش: 290
فنخا: ج 9، ص 821
جامع الاصول فی کتاب النبوة
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1626/5
فنخا: ج 9، ص 822
جامع الافکار و ناقد الانظار
مؤلف: نراقی، مهدی بن ابی ذر
دانشگاه • ش: 266
فنخا: ج 9، ص 823
جامع الافکار و ناقد الانظار
مؤلف: نراقی، مهدی بن ابی ذر
دانشگاه • ش: 3615-ف
فنخا: ج 9، ص 823
جامع الامثال
مؤلف: استرآبادی، محمد بن حاجی کامران
دانشگاه • ش: 5837/1 و 2817/1-ف
فنخا: ج 9، ص 824
جامع الامثال
مؤلف: هبله رودی، محمد علی
دانشگاه • ش: 195/103-ف
فنخا: ج 9، ص 825
جامع الانظار
مؤلف: هزار جریبی، علی محمد
ملک • ش: 828/15
فنخا: ج 9، ص 825
جامع الانظار
مؤلف: هزار جریبی، علی محمد
دانشگاه • ش: 4706/1
فنخا: ج 9، ص 825
جامع الانوار و مجمع الانوار
مؤلف: نعمة الله ولی، نعمة الله بن عبدالله
ملک • ش: 4262/2
فنخا: ج 9، ص 826
جامع بهادر خانی
مؤلف: جونپوری، غلامحسین
ملک • ش: 3255
فنخا: ج 9، ص 827
جامع بهادر خانی
مؤلف: جونپوری، غلامحسین
ملک • ش: 3407/1
فنخا: ج 9، ص 827

گزارش اشکال یا پیشنهاد