محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح قطر الندى و بل الصدى
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
مدرسه میرزا جعفر • ش: 93
فنخا: ج 20، ص 449
شرح قطر الندى و بل الصدى
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
مدرسه میرزا جعفر • ش: 167
فنخا: ج 20، ص 449
شرح قطر الندى و بل الصدى
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
ملک • ش: 5700/1
فنخا: ج 20، ص 450
شرح قطر الندى و بل الصدى
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
چهل ستون • ش: 305/1
فنخا: ج 20، ص 450
شرح قطر الندى و بل الصدى
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 247/2
فنخا: ج 20، ص 451
شرح قطعه نعمت خان عالی
مؤلف: آزاد بلگرامی، میر غلامعلی بن نوح
دانشگاه • ش: 6158/1-ف
فنخا: ج 20، ص 452
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
دانشگاه • ش: 6912
فنخا: ج 20، ص 454
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
ملک • ش: 2656
فنخا: ج 20، ص 454
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
مجلس • ش: 4330
فنخا: ج 20، ص 455
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
ملک • ش: 2391/1
فنخا: ج 20، ص 455
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
ملک • ش: 1106
فنخا: ج 20، ص 456
شرح قواعد الاحكام
مؤلف: کاشف الغطاء، جعفر بن خضر
مجلس • ش: 5147/1
فنخا: ج 20، ص 457
شرح قواعد الأحكام
مؤلف: استرآبادی، محمد مسیح بن محمد سعید
چهل ستون • ش: 122
فنخا: ج 20، ص 459
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: نراقی، مهدی بن محمد
دانشگاه • ش: 4847 و 6047-ف
فنخا: ج 20، ص 460
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: نراقی، مهدی بن محمد
دانشگاه • ش: 4851 و
فنخا: ج 20، ص 460
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: نراقی، مهدی بن محمد
دانشگاه • ش: 4848 و 6048-ف
فنخا: ج 20، ص 461
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: نراقی، مهدی بن محمد
دانشگاه • ش: 4849 و 6049-ف
فنخا: ج 20، ص 461
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: نراقی، مهدی بن محمد
دانشگاه • ش: 4850 و 6050-ف
فنخا: ج 20، ص 461
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: ناشناخته
مدیر شانه چی • ش: 17/3
فنخا: ج 20، ص 461
شرح قواعد الاحکام
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 7252
فنخا: ج 20، ص 461
شرح قواعد فارسیه
مؤلف: نقشبندی، محمد مراد بن عبدالحلیم
دانشگاه • ش: 6416-عکس
فنخا: ج 20، ص 465
شرح القواعد المقررة و الفوائد المحررة
مؤلف: جبوری، سلطان بن ناصر
ملک • ش: 199/1
فنخا: ج 20، ص 465
شرح قول ابن هود المغربي فی تجلی الله
مؤلف: جیلانی، عبدالکریم بن ابراهیم
دانشگاه • ش: 442/9-ف
فنخا: ج 20، ص 468
شرح قول الصادق «الصنيعة معرفة اميرالمومنين بالولاية فى الميثاق»
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 284/9
فنخا: ج 20، ص 468

گزارش اشکال یا پیشنهاد